Mag je in 2026 nog hout stoken?

Een houtkachel of open haard zorgt voor warmte en sfeer, maar houtstook staat de laatste jaren steeds meer ter discussie vanwege houtrook, luchtkwaliteit en overlast voor de omgeving.

Mag je in Nederland in 2026 nog gewoon hout stoken? Ja, er is geen algemeen landelijk verbod op het gebruik van een houtkachel of open haard. Wel kunnen gemeenten aanvullende regels stellen en zijn er situaties waarin je beter geen hout kunt stoken.

In dit artikel leggen we uit welke regels gelden, wat de Stookwijzer betekent en waar je als eigenaar van een houtkachel of open haard op moet letten.

Is hout stoken in Nederland verboden?

Nee. In Nederland bestaat in 2026 geen algemeen landelijk verbod op het gebruik van een houtkachel of open haard in bestaande woningen.

Dat betekent echter niet dat je onder alle omstandigheden onbeperkt kunt stoken. Gemeenten kunnen in hun omgevingsplan lokale regels opnemen over houtstook. Deze regels kunnen bedoeld zijn om rookoverlast en negatieve effecten op de leefomgeving te beperken.

Daarom kunnen de regels per gemeente verschillen. Wie regelmatig een houtkachel gebruikt, doet er goed aan om naast de landelijke regels ook de regels van de eigen gemeente te controleren.

Wat is de Stookwijzer?

De Stookwijzer is een hulpmiddel waarmee je kunt controleren of de omstandigheden geschikt zijn om hout te stoken.

De Stookwijzer kijkt onder andere naar de windkracht en de luchtkwaliteit. Bij ongunstige omstandigheden kan rook minder goed worden afgevoerd en langer in de omgeving blijven hangen.

De Stookwijzer werkt met drie kleuren:

• Geel: let op, houtstook kan zorgen voor overlast en luchtverontreiniging.
• Oranje: het is beter om op dat moment geen hout te stoken.
• Rood: stook geen hout.

Bij code rood is er bijvoorbeeld sprake van weinig wind of een slechte luchtkwaliteit. De Stookwijzer geeft het advies per postcodegebied en kan tot 24 uur vooruit worden geraadpleegd. :contentReference[oaicite:1]{index=1}

Het is daarom verstandig om vóór het aansteken van je houtkachel of open haard de actuele Stookwijzer te controleren.

Waarom is de wind zo belangrijk?

De weersomstandigheden hebben grote invloed op hoe rook zich verspreidt.

Bij weinig wind kan rook minder snel worden afgevoerd. Daardoor kan houtrook langer rond een woning blijven hangen en kunnen buren meer overlast ervaren.

Volgens de Stookwijzer wordt bij windkracht 2 of lager automatisch code rood gegeven. Bij hogere windsnelheden wordt ook gekeken naar de luchtkwaliteitsindex voor fijnstof. :contentReference[oaicite:2]{index=2}

Dat betekent dat een mooie windstille avond niet automatisch een goed moment is om de houtkachel aan te steken.

Kunnen gemeenten houtstook beperken?

Ja. Gemeenten kunnen via het omgevingsplan lokale regels stellen voor houtstook. Daarbij kunnen zij bijvoorbeeld regels opnemen om luchtverontreiniging en overlast voor omwonenden te beperken.

De precieze regels kunnen daarom per gemeente verschillen. Het is dus mogelijk dat wat in de ene gemeente is toegestaan, in een andere gemeente aan aanvullende voorwaarden is gebonden. :contentReference[oaicite:3]{index=3}

Gemeenten kunnen bijvoorbeeld regels koppelen aan bepaalde weersomstandigheden, de Stookwijzer, het type brandstof of het gebruik van een stookinstallatie.

Mag je altijd hout stoken als er geen lokaal verbod geldt?

Niet helemaal. Ook wanneer er geen specifiek lokaal stookverbod geldt, blijft het belangrijk om overlast voor de omgeving te voorkomen.

Onder de regels voor de fysieke leefomgeving geldt een zorgplicht. Houtstook mag niet leiden tot onnodige overlast door bijvoorbeeld rook, roet of walm.

Daarnaast kunnen gemeenten hun eigen regels verder uitwerken in het omgevingsplan. :contentReference[oaicite:4]{index=4}

Welk hout mag je verbranden?

Niet ieder stuk hout is geschikt om in een houtkachel of open haard te verbranden.

Gebruik bij voorkeur droog, schoon en onbehandeld hout. Geverfd of behandeld hout hoort niet in de houtkachel. Het verbranden van afvalstoffen is op grond van de Wet milieubeheer verboden. :contentReference[oaicite:5]{index=5}

Gebruik dus geen geverfde planken, geïmpregneerd hout, spaanplaat of ander behandeld materiaal als brandstof.

Waarom is droog hout belangrijk?

Nat hout verbrandt minder efficiënt. Hierdoor kan meer rook ontstaan en kan de verbranding slechter verlopen.

Goed droog hout zorgt over het algemeen voor een betere verbranding en minder onnodige rookvorming.

De manier waarop je stookt heeft daarom niet alleen invloed op het rendement van je kachel, maar ook op de hoeveelheid rook die via de schoorsteen naar buiten komt.

Hoe zit het met de schoorsteen?

Ook als houtstook in jouw gemeente is toegestaan, blijft de toestand van het rookkanaal belangrijk.

Een vervuild, beschadigd of slecht functionerend rookkanaal kan problemen veroorzaken met de rookafvoer en de trek.

Heb je bijvoorbeeld gemerkt dat er rook terug de woning in komt of dat je een vreemde rookgeur ruikt terwijl de haard niet brandt? Dan kan het verstandig zijn om het rookkanaal te laten controleren.

Lees ook onze uitgebreide uitleg: Waarom ruikt je schoorsteen soms naar rook terwijl de haard niet brandt?

Wat kost het om je schoorsteen te laten vegen?

De kosten voor het laten vegen van een schoorsteen verschillen per situatie. Het aantal rookkanalen, de bereikbaarheid, de mate van vervuiling en eventuele extra werkzaamheden kunnen allemaal invloed hebben op de prijs.

Wil je weten wat je ongeveer kunt verwachten? Bekijk dan onze uitgebreide gids:

Wat kost een schoorsteenveger in Nederland? Prijzen en kosten in 2026

Waarom is regelmatig onderhoud belangrijk?

Wanneer je regelmatig een houtkachel of open haard gebruikt, is het verstandig om aandacht te besteden aan het onderhoud van het rookkanaal.

Een schoorsteenveger kan het rookkanaal reinigen en controleren op zichtbare problemen. Daarbij kunnen bijvoorbeeld vervuiling, beschadigingen of blokkades worden vastgesteld.

Een controle is extra belangrijk wanneer je merkt dat de kachel anders werkt dan vroeger, de trek minder goed is of er rook de kamer in komt.

Wat als je buren last hebben van houtrook?

Houtrook kan voor omwonenden behoorlijk hinderlijk zijn. Daarom is het belangrijk om rekening te houden met de omstandigheden voordat je gaat stoken.

De Stookwijzer biedt hiervoor een praktisch hulpmiddel. Bij ongunstige omstandigheden wordt geadviseerd om niet te stoken. Gemeenten die bij de Stookwijzer zijn aangesloten kunnen bovendien meldingen van inwoners ontvangen. :contentReference[oaicite:6]{index=6}

Ervaar je regelmatig overlast door houtrook? Dan is het verstandig om eerst met de betreffende buren te overleggen. Als de overlast blijft bestaan, kun je contact opnemen met je gemeente en informeren naar de lokale mogelijkheden.

Mag je in een nieuwbouwwoning een houtkachel plaatsen?

Voor nieuwe houtkachels en rookgasafvoeren gelden technische bouwregels. Daarbij zijn onder andere eisen van toepassing op de afvoer van rookgassen en de toevoer van verbrandingslucht.

Ook kunnen gemeenten aanvullende eisen stellen, bijvoorbeeld met betrekking tot de hoogte van de rookafvoer. :contentReference[oaicite:7]{index=7}

Wie een nieuwe houtkachel wil plaatsen, doet er daarom verstandig aan om vooraf te controleren welke landelijke en lokale regels van toepassing zijn.

7 tips om verantwoord hout te stoken

• Controleer altijd de actuele Stookwijzer.
• Gebruik droog en schoon hout.
• Verbrand nooit geverfd of behandeld hout.
• Gebruik je houtkachel niet bij ongunstige weersomstandigheden.
• Zorg voor voldoende luchttoevoer tijdens het stoken.
• Let op signalen zoals rookterugslag of een slechte trek.
• Laat het rookkanaal regelmatig controleren en reinigen.

Veelgestelde vragen over hout stoken in 2026

Mag ik in 2026 nog hout stoken?

Ja. Er is geen algemeen landelijk verbod op het gebruik van een houtkachel of open haard in bestaande woningen. Gemeenten kunnen echter aanvullende lokale regels stellen.

Is de Stookwijzer verplicht?

De Stookwijzer is in de basis een adviesinstrument. Gemeenten kunnen lokale regels echter koppelen aan de Stookwijzer, waardoor een bepaalde kleurcode onderdeel kan worden van lokale regels.

Wat betekent code rood?

Bij code rood adviseert de Stookwijzer om geen hout te stoken. Code rood kan bijvoorbeeld worden veroorzaakt door weinig wind of een slechte luchtkwaliteit. :contentReference[oaicite:8]{index=8}

Mag ik geverfd hout verbranden?

Nee. Geverfd en behandeld hout is niet geschikt als brandstof. Alleen schoon en onbehandeld hout hoort in een houtkachel of open haard. Het verbranden van afvalstoffen is verboden. :contentReference[oaicite:9]{index=9}

Kan mijn gemeente strengere regels hebben?

Ja. Gemeenten kunnen lokale regels voor houtstook opnemen in het omgevingsplan. Controleer daarom altijd de regels die in jouw eigen gemeente gelden.

Hoe vaak moet ik mijn schoorsteen laten vegen?

Dat hangt onder andere af van het gebruik en de lokale situatie. Sommige gemeentelijke voorbeeldregels gaan uit van minimaal één keer per jaar. Controleer daarom welke regels en aanbevelingen voor jouw situatie gelden.

Conclusie

Hout stoken is in Nederland in 2026 niet algemeen verboden. Wel zijn er landelijke regels, kunnen gemeenten aanvullende regels stellen en wordt sterk aangeraden om rekening te houden met de actuele Stookwijzer.

Gebruik schoon en droog hout, voorkom rookoverlast en zorg ervoor dat je rookkanaal goed wordt onderhouden.

Heb je vragen over de conditie van je schoorsteen of wil je deze laten reinigen?

Vind een schoorsteenveger bij jou in de buurt via MijnSchoorsteen.nl.